Ten przepis powinny wypróbować osoby, które lubią szybkie, konkretne jedzenie i nie chcą kończyć na suchym pieczywie z byle dodatkiem. Dobrze zrobione tosty są chrupiące z wierzchu, dobrze stopione w środku i dają sporo możliwości bez komplikowania gotowania. Sprawdzają się na śniadanie, kolację, ciepłą przekąskę albo prosty posiłek do pracy. W tym wariancie podana została baza, która wychodzi pewnie, a dalej kilka dodatków, dzięki którym łatwo zmienić smak bez zmiany techniki. Najważniejsze są tu odpowiednie pieczywo, umiarkowana ilość farszu i dobrze rozgrzane urządzenie lub patelnia.
Składniki na tosty chrupiące i dobrze zapieczone
Poniższa porcja wystarcza na 4 tosty, czyli 2 większe porcje lub 4 mniejsze przekąski. To wersja bazowa z szynką i serem, którą można łatwo przerobić na inne warianty.
- 8 kromek pieczywa tostowego lub 8 cienkich kromek chleba pszennego
- 4 plastry sera żółtego dobrze topiącego się, np. gouda, cheddar, edamski
- 4 plastry szynki gotowanej lub pieczonej
- 2 łyżki masła w temperaturze pokojowej
- 1 łyżeczka musztardy
- 1 łyżeczka majonezu
- 1 mały pomidor
- 2 cienkie plasterki czerwonej cebuli lub odrobina szczypiorku
- sól i świeżo mielony pieprz do smaku
- opcjonalnie: szczypta oregano, płatki chili, kilka plasterków ogórka kiszonego
Do tostów najlepiej sprawdza się ser, który naprawdę się topi. Twarde sery długo dojrzewające dają dużo smaku, ale same potrafią zrobić się tłuste i nierówno rozpuszczone, dlatego warto łączyć je z goudą albo mozzarellą.
Jak zrobić tosty – przygotowanie krok po kroku
- Przygotować dodatki. Pomidora pokroić w cienkie plastry, a następnie osuszyć ręcznikiem papierowym. Cebulę pokroić bardzo cienko. Musztardę wymieszać z majonezem.
- Posmarować pieczywo. Zewnętrzne strony każdej kromki cienko posmarować masłem. Wewnętrzne strony 4 kromek posmarować mieszanką musztardy i majonezu. Nie trzeba dawać dużo – cienka warstwa wystarczy, żeby środek nie był suchy.
- Złożyć tosty. Na 4 kromkach ułożyć po plasterku sera, następnie szynkę, 1–2 plasterki pomidora, odrobinę cebuli, pieprz i ewentualnie szczyptę oregano. Na wierzchu położyć drugi plaster sera. Przykryć pozostałymi kromkami tak, by strona z masłem była na zewnątrz.
- Rozgrzać opiekacz lub patelnię. W opiekaczu wystarczy standardowe nagrzanie. Na patelni najlepiej ustawić średni ogień i dać jej 2–3 minuty na rozgrzanie. Zbyt mocny ogień przypali pieczywo, zanim ser zdąży się stopić.
- Opiekać do zrumienienia. W opiekaczu tosty piec zwykle 3–5 minut, zależnie od mocy urządzenia. Na patelni smażyć po 2–3 minuty z każdej strony, delikatnie dociskając łopatką. Jeśli pieczywo rumieni się za szybko, zmniejszyć ogień.
- Dać chwilę odpocząć. Po zdjęciu z opiekacza lub patelni odczekać 1 minutę. Wtedy ser lekko się ustabilizuje i środek nie wypłynie przy krojeniu. Przekroić po skosie i podać od razu.
Przy pieczywie tostowym łatwo przesadzić z wilgotnymi dodatkami. Pomidor powinien być cienko pokrojony i osuszony, ogórki kiszone najlepiej położyć na ręczniku papierowym, a sosu nie dawać zbyt dużo. Dzięki temu środek pozostaje soczysty, ale chleb nadal trzyma chrupkość.
Jeśli używany jest zwykły chleb zamiast tostowego, najlepiej wybierać kromki równe i dość zwarte. Bardzo dziurawe pieczywo wiejskie bywa smaczne, ale przy roztopionym serze łatwo się rozsuwa i trudniej je równomiernie przypiec.
Układanie sera na dole i na górze farszu działa lepiej niż jeden plaster pośrodku. Ser wtedy „spina” nadzienie, a tosty mniej się rozsuwają podczas opiekania.
Warianty tostów – trzy połączenia, które naprawdę się sprawdzają
Tosty z mozzarellą, pomidorem i pesto
To wariant bardziej świeży i lekki w smaku, ale nadal wyraźny. Zamiast szynki warto użyć mozzarelli w plastrach, kilku cienkich plasterków pomidora i 1–2 łyżeczek zielonego pesto. Pesto najlepiej rozsmarować bardzo cienko, bo jest tłuste i intensywne. Przy tym zestawie dobrze działa też kilka listków bazylii dodanych już po upieczeniu, kiedy tosty są jeszcze gorące.
W tej wersji szczególnie ważne jest osuszenie pomidora i samej mozzarelli. Jeśli ser jest bardzo wilgotny, najlepiej pokroić go wcześniej i położyć na papierze kuchennym na kilka minut. W przeciwnym razie środek zrobi się zbyt mokry, a pieczywo od spodu zmięknie zamiast się ładnie przyrumienić.
Do tego wariantu pasuje pieczywo tostowe maślane albo chleb pszenny na zakwasie, jeśli kromki są cienkie. Dla ostrzejszego smaku można dodać kilka płatków chili. Z dodatków obok dobrze wypada prosta sałata z cytryną i oliwą, bo nie konkuruje ze smakiem pesto.
Tosty z pieczarkami i serem cheddar
To wersja bardziej treściwa i bardzo dobra na kolację. Pieczarki trzeba wcześniej krótko podsmażyć na suchej patelni, a dopiero potem dodać odrobinę masła, sól i pieprz. Najpierw powinny odparować wodę – jeśli trafią do tostów surowe, puszczą sok podczas opiekania i rozmiękczą pieczywo.
Do pieczarek dobrze pasuje cheddar, bo ma wyrazisty smak i dobrze się topi. Można dodać też odrobinę cebuli albo szczypiorku, ale bez przesady z ilością. W tostach nadzienie powinno być zwarte. Za dużo farszu oznacza, że środek będzie wypadał, a opiekanie potrwa dłużej.
W tej wersji warto posmarować wnętrze kromek cienką warstwą śmietankowego serka albo musztardy francuskiej. Smak staje się pełniejszy, a pieczarki nie wydają się ciężkie. Tosty z takim farszem dobrze wychodzą także na patelni grillowej, bo wysoka temperatura szybko przypieka pieczywo.
Tosty na słono z tuńczykiem i czerwonym serem
To mniej oczywista, ale bardzo udana opcja. Tuńczyka z puszki w sosie własnym trzeba dokładnie odsączyć i wymieszać z 1 łyżeczką majonezu, pieprzem oraz drobno posiekaną cebulką. Nie warto dawać więcej sosu, bo masa ma być zwarta, nie kremowa.
Do tuńczyka pasuje ser o mocniejszym smaku, na przykład cheddar lub mimolette. Dobrze sprawdza się też kilka cienkich plasterków ogórka kiszonego, ale tylko dobrze odsączonych. Takie tosty warto opiekać chwilę dłużej na niższej mocy, żeby wnętrze porządnie się zagrzało, a smak ryby i sera dobrze się połączył.
To wariant szczególnie praktyczny wtedy, gdy trzeba zrobić coś ciepłego z prostych zapasów. Wystarczy pieczywo, puszka tuńczyka i ser, a efekt nadal jest konkretny i nie sprawia wrażenia przypadkowego składania kanapki.
Najczęstsze błędy przy robieniu tostów
Najczęściej problemem jest zbyt dużo nadzienia. Tost nie powinien być gruby jak burger, bo wtedy pieczywo rumieni się szybciej niż topi ser. Lepiej dać mniej dodatków, ale ułożyć je równomiernie. Dzięki temu każdy kęs ma ten sam smak, a środek nie wypływa bokami.
Drugi błąd to za wysoka temperatura. Przy mocno rozgrzanej patelni chleb robi się ciemny już po minucie, a ser w środku nadal pozostaje zimny. Lepiej smażyć na średnim ogniu i dać tostowi chwilę. Chrupkość nie bierze się z pośpiechu, tylko z równomiernego opiekania.
Warto też uważać z masłem. Cienka warstwa na zewnętrznej stronie daje najlepszy efekt. Gruba warstwa nie poprawia smaku, tylko szybciej się przypala i zostawia tłustą powierzchnię. Jeśli używany jest opiekacz, pieczywo można z zewnątrz posmarować nawet odrobiną miękkiego masła wymieszanego z kroplą oliwy – rozprowadza się łatwiej i równiej.
Jeśli tosty mają być wyjątkowo chrupiące, gotowe sztuki najlepiej po upieczeniu położyć na kratce lub desce, a nie na talerzu jeden na drugim. Para wodna nie zbierze się pod spodem i pieczywo nie zmięknie.
Wartości odżywcze tostów
Jedna porcja, czyli 2 tosty z szynką i serem, to średnio około 450–600 kcal, zależnie od rodzaju pieczywa, sera i ilości masła. Taki posiłek dostarcza zwykle około 20–28 g białka, 20–30 g tłuszczu oraz 35–45 g węglowodanów.
Jeśli potrzebna jest lżejsza wersja, wystarczy użyć pieczywa pełnoziarnistego, cieńszych plastrów sera i ograniczyć masło do minimum. Wersję bardziej sycącą da się uzyskać przez dodanie jajka sadzonego obok, większej ilości warzyw lub podanie tostów z prostą surówką. Tosty same w sobie nie są daniem dietetycznym ani ciężkim z definicji – wszystko zależy od proporcji i dodatków.
Z czym podawać tosty, żeby nie były tylko przekąską
Jeśli tosty mają zastąpić pełny posiłek, dobrze dorzucić coś świeżego i kwaśniejszego. Najlepiej sprawdza się sałata z winegretem, surówka z kapusty, kilka plasterków ogórka kiszonego albo pomidory z cebulką. Taki kontrast równoważy tłustość sera i sprawia, że całość nie męczy po dwóch kęsach.
Do wersji śniadaniowej pasuje jajko sadzone albo jajko na miękko podane osobno. Przy tostach z pieczarkami dobrze działa też kubek czystego bulionu lub krem pomidorowy. Z kolei przy prostych tostach z szynką i serem wystarcza ketchup, ale lepiej podać go obok niż wkładać do środka – pieczywo dłużej zostaje chrupiące.
Na wynos tosty najlepiej studzić 2–3 minuty i zawijać luźno w papier, nie w szczelne pudełko od razu po upieczeniu. Wtedy skórka nie zaparuje. Jeśli trzeba odgrzać, najkorzystniej zrobić to na suchej patelni albo w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 5–7 minut. Mikrofalówka rozgrzeje środek, ale odbierze chrupkość, więc zostaje raczej awaryjnym rozwiązaniem.